Sabah marşa bastın, motor tık tık edip sustu ya da gösterge paneli hiç yanmadı. Büyük ihtimalle akü boşalmış. Yanında takviye kablosu ve yardım edecek bir araç varsa birkaç dakikada yola çıkabilirsin. Yeter ki kabloları doğru sırayla bağla.
Başlamadan önce kontrol et
- Akünün kasası şişmiş, çatlamış ya da sızıntı yapıyorsa takviye yapma. Donmuş aküye de takviye yapılmaz, patlama riski vardır.
- İki aracın da kontağını kapat, farları, klimayı ve radyoyu söndür.
- Araçlar birbirine değmesin. Vites boşta (otomatikte P) ve el freni çekili olsun.
- Takviye veren aracın akü voltajı aynı olmalı. Binek araçların neredeyse hepsi 12 volttur.
- Aracının motor bölmesinde ayrı takviye noktaları olabilir. Akü bagajda ya da koltuk altındaysa üretici genellikle kaputun altına bir artı kutup ve bir topraklama noktası koyar. Yerini aracın kullanım kılavuzunda bulabilirsin.
Kabloları bağlama sırası
- Kırmızı kablonun bir ucunu aküsü bitmiş aracın artı (+) kutbuna tak.
- Kırmızı kablonun diğer ucunu takviye veren aracın artı (+) kutbuna tak.
- Siyah kablonun bir ucunu takviye veren aracın eksi (-) kutbuna tak.
- Siyah kablonun son ucunu aküsü bitmiş aracın boyasız, sağlam bir metal noktasına ya da üreticinin belirttiği topraklama noktasına tak. Aküden uzak bir motor braketi veya cıvata uygundur.
- Takviye veren aracı çalıştır ve birkaç dakika rölantide beklet.
- Şimdi kendi aracını çalıştır. Marşı 10 saniyeden uzun çevirme. Çalışmazsa bir iki dakika bekleyip tekrar dene.
Son bağlantıyı aküye değil şasiye yapmamızın iki sebebi var. Birincisi, bağlantı anında çıkan küçük kıvılcımın aküden çıkabilecek gazdan uzakta olması. İkincisi, birçok yeni araçta eksi kutbun üzerinde akü sensörü bulunur ve takviye akımının bu sensörün üzerinden geçmemesi gerekir.
Söküm sırası
Motor çalıştıktan sonra kabloları ters sırayla sök: önce şasideki siyah uç, sonra takviye veren araçtaki siyah uç, ardından takviye veren araçtaki kırmızı uç, en son kendi aracındaki kırmızı uç. Sökerken pensleri birbirine değdirme.
Start-stop, AGM ve elektronik koruma
Start-stop sistemli araçlarda çoğunlukla AGM ya da EFB akü bulunur. Bu akülere takviye yapılabilir ama mutlaka üreticinin gösterdiği takviye noktaları kullanılmalı. Akü şarj cihazlarının "hızlı marş" ya da "boost" modunu bu akülerde kullanma.
Elektroniği korumak için şunlara dikkat et:
- Bağlantı sırasında iki araçta da tüm tüketiciler kapalı olsun.
- Kalın kesitli, pensleri sağlam bir kablo kullan. İnce kablolar ısınır ve yeterli akımı taşımaz.
- Kırmızı ve siyah pensler hiçbir aşamada birbirine ya da araç gövdesine değmesin.
- Hibrit ve elektrikli araçların çoğu takviye vermek için uygun değildir. Bu araçlarla başka bir araca takviye yapmadan önce kılavuza bak.
Çalıştıktan sonra
Motoru hemen kapatma. En az 20-30 dakika, mümkünse yolda sürerek aküye şarj alma fırsatı ver. Kısa şehir içi turları bitmiş bir aküyü toparlamaya yetmez.
Ne zaman ustaya gelmelisin?
Akü bir kez boşaldıysa sebebi unutulmuş bir lamba olabilir. Ama birkaç gün içinde yine bitiyorsa ya da akün dört beş yaşını geçtiyse aküyü ve şarj sistemini ölçtürmek gerekir. Zayıf alternatör ya da araç kapalıyken akım çeken bir arıza aküyü sürekli öldürür. Akü değişiminde start-stop'lu araçlarda yeni akünün araca tanıtılması da gerekebilir. Bunun için randevu alabilirsin.