Şanzıman Yazılımı – DSG, ZF, Aisin

Şanzıman yazılımı neden gerekli?

Otomatik şanzımanlar fabrikadan çoğunlukla yakıt tüketimi ve konfor öncelikli ayarlarla gelir. Araç erkenden yüksek vitese geçer, gaza bastığınızda vites küçültmekte acele etmez, spor modda bile bazen kararsız davranır. Motor yazılımı yapılmış araçlarda ise başka bir durum ortaya çıkar: şanzımanın tork sınırı, motorun yeni torkunu tam olarak aktarmaya izin vermeyebilir.

Şanzıman yazılımı bu iki konuyu birlikte ele alır. Geçiş noktaları, geçiş hızı, kavrama basınçları ve tork limitleri, aracın motoruna ve sizin kullanım şeklinize göre düzenlenir.

Hangi şanzımanlarla çalışıyoruz?

Çift kavramalı (DSG ve benzerleri)

Volkswagen grubu araçlarda yaygın olan çift kavramalı şanzımanlar yazılıma en iyi tepki veren kutulardandır. Islak kavramalı versiyonlarda geçiş hızı ve tork limiti rahatça düzenlenebilir. Kuru kavramalı 7 ileri kutularda ise kavramanın taşıyabileceği tork sınırlıdır; bu araçlarda tork limitini kutuyu zorlamayacak seviyede tutar, ağırlığı geçiş karakterine veririz.

Tork konvertörlü 8 ileri (ZF)

Birçok markada kullanılan ZF 8 ileri şanzımanlar sağlam kutulardır. Yazılımla geçiş süreleri kısalır, kickdown tepkisi netleşir; araca göre manuel modda vitesin kendiliğinden büyütülmemesi de ayarlanabilir. Tork konvertörünün kilitleme davranışı da sürüş karakterine göre düzenlenebilir.

Aisin

Bazı Fransız, İsveç ve Japon markalarında karşımıza çıkan Aisin şanzımanlarda en sık şikâyet, kalkışta ve düşük hızlarda gecikmeli ya da sert geçişlerdir. Doğru yazılım ve adaptasyonla bu davranış çoğu zaman belirgin şekilde iyileşir.

Her şanzıman modelinde her işlem mümkün değildir. Aracınızın bilgilerini ilettiğinizde yapılabilecekleri ve sınırları önceden söyleriz.

Motor yazılımıyla birlikte yapıldığında

Stage 1 ya da Stage 2 yazılım yapılmış otomatik şanzımanlı araçlarda şanzıman yazılımını ayrı bir iş olarak değil, motor yazılımının tamamlayıcısı olarak görüyoruz. Motor daha fazla tork ürettiğinde, şanzımanın bu torku hangi viteste ve hangi devirde aktaracağı, kavramaların ne kadar basınçla kapanacağı yeniden belirlenmelidir. Aksi halde şanzıman torku kendi kendine kısar, araç hızlanmanın ortasında tökezler ya da kavramalar gereğinden fazla kayar. İki yazılım birlikte planlandığında araç hem daha çevik hem de daha dengeli hissettirir.

Yazılım şanzıman arızasını düzeltir mi?

Hayır, bunu baştan söylemek gerekiyor. Kaçıran, vuruntu yapan, belirli bir viteste titreyen ya da arıza lambası yakan bir şanzımanın sorunu çoğunlukla mekaniktir: aşınmış kavrama, mekatronik ünite arızası, eskimiş yağ gibi. Bu durumda yazılım sorunu bir süre örtebilir ama çözmez. İşlemden önce şanzımanın arıza kayıtlarını ve adaptasyon değerlerini okuyarak kutunun sağlıklı olup olmadığına bakarız. Gerekirse önce yağ değişimi ya da onarım öneririz.

Yağ ve bakım

Yazılımlı olsun ya da olmasın, otomatik şanzımanların büyük kısmı düzenli yağ değişimi ister. Kullanım kılavuzunda geçen “ömür boyu yağ” ifadesi pratikte çoğu zaman garanti dönemini kapsar. Yazılımdan sonra şanzımanı daha sık hızlı geçişlere zorlayacağınız için yağ bakımını aksatmamanızı öneririz.

Teslimden sonra

Yüklemeden sonra şanzıman yeni değerleri öğrenirken ilk kilometrelerde geçişler biraz farklı hissedilebilir. Bu normaldir ve kısa sürede oturur. Orijinal şanzıman yazılımı arşivde saklanır; istediğinizde eski haline döndürülebilir.